IX'un çekirdeklerini dörde sayan öğrenci, ertesi gün X'a geçtiğinde aynı adları yeniden yazar: nucleus ambiguus, nucleus tractus solitarii, nucleus spinalis nervi trigemini. VII'ye dönünce ikisi bir kez daha karşısına çıkar. Kranial sinirleri sinir sinir çalışan biri için bu tekrar bir yük gibi görünür. Oysa sorulan da tam budur: "Nucleus ambiguus hangi kranial sinirlerle ilgilidir?" sorusu, sinirden değil çekirdekten başlayarak okumayı ister.
Bu yazı beyin sapını çekirdek tarafından okur. Önce çekirdeklerin hangi düzene göre dizildiğine, sonra birden çok sinire hizmet eden üç ortak çekirdeğe, ardından her sinirin kaç çekirdeği olduğuna ve hangi katta durduğuna bakacağız. Kolon düzeni bir çalışma haritasıdır, kesin adres değildir: erişkin beyin sapında kolonlar yer yer kesilir, bazı çekirdekler embriyodaki yerinden derine kaymıştır. Harita bu yüzden yön bulmak için kullanılır.
Kranial sinir çekirdekleri nedir, beyin sapının neresinde bulunur?
Kranial sinir çekirdeği, bir kranial sinirin motor liflerinin çıktığı ya da duyu liflerinin sonlandığı gri cevher kümesidir. On iki çiftten onunun çekirdekleri beyin sapındadır: kabaca III ve IV orta beyinde, V'ten VIII'e kadar ponsta, IX'dan XII'ye kadar medulla oblongata'dadır. I ve II'nin beyin sapında çekirdeği yoktur.
N. olfactorius'un lifleri bulbus olfactorius'ta, n. opticus'un lifleri ise çoğunlukla corpus geniculatum laterale'de sonlanır; ikisi de ön beyne bağlanır. StatPearls'ün beyin sapı bölümü de on iki kranial sinirden onunun çekirdeklerini beyin sapına yerleştirir. XI'in spinal kökünün çekirdeği ise beyin sapının da altında, üst servikal omuriliktedir.
Kaç çekirdek olduğu sorusunun tek bir cevabı yoktur. Kenhub'ın kranial sinir çekirdekleri sayfası sayıyı yaklaşık 18 olarak verir: 10 motor, 8 duyu. Vestibüler ya da tükürük çekirdeklerini ayrı sayan kaynakta toplam değişir. Bu yüzden sayıyı ezberlemek yerine her çekirdeğin hangi sinire hizmet ettiğini ve hangi katta durduğunu bilmek daha çok işe yarar. Sinirin kafatasından çıktığı delik ile çekirdeğinin oturduğu katın ayrı sorular olduğunu kranial sinirler yazısında konuşmuştuk; bu yazı o ayrımın çekirdek tarafını açar.
Çekirdekler beyin sapında hangi düzene göre dizilir?
Beyin sapında motor çekirdekler orta hatta yakın, duyu çekirdekleri yanda durur; ikisini sulcus limitans adlı oluk ayırır. Bu düzen embriyodan gelir: nöral tüpün bazal plağı motor, alar plağı duyu nöronlarını üretir. Beyin sapında tüp yana açıldığı için omurilikteki ön-arka düzen burada iç-dış düzene döner.
Nöral tüpün bu açılışını sinir sistemi embriyolojisi yazısında adım adım izlemiştik. Sonuç, içten dışa sıralanmış kolonlardır. Her kolon bir işlev bileşenini taşır ve o bileşene sahip bütün sinirler aynı kolondaki çekirdeklere bağlanır:
| Bileşen | Ne taşır | Çekirdek | Sinir |
|---|---|---|---|
| Somatik motor | göz hareket kasları, dil kasları | n. oculomotorius, n. trochlearis, n. abducens ve n. hypoglossus çekirdekleri | III, IV, VI, XII |
| Faringeal ark motoru | çiğneme, mimik, yutak ve gırtlak kasları | n. motorius n. trigemini, n. facialis çekirdeği, n. ambiguus | V, VII, IX, X (XI'in kraniyal kökü) |
| Viseral motor (parasempatik) | göz içi kaslar, bezler, iç organların düz kası, kalp | Edinger-Westphal, n. salivatorius superior ve inferior, n. dorsalis n. vagi | III, VII, IX, X |
| Genel viseral duyu | karotis sinüsü ve glomusu, göğüs ve karın organları | nucleus tractus solitarii'nin alt kısmı | IX, X |
| Özel viseral duyu (tat) | tat | nucleus tractus solitarii'nin üst kısmı | VII, IX, X |
| Genel somatik duyu | yüz derisi, ağız, kornea, çiğneme kası propriosepsiyonu | n. mesencephalicus, n. principalis ve n. spinalis n. trigemini | V (VII, IX ve X'un genel duyu lifleri de) |
| Özel somatik duyu | işitme ve denge | iki koklear ve dört vestibüler çekirdek | VIII |
Tabloda yedi bileşen var ama yedi ayrı çekirdek kolonu yok: tat ile iç organ duyusu aynı çekirdekte, nucleus tractus solitarii'de (kısaca NTS) toplanır. Faringeal ark motor çekirdekleri de düzene tam uymaz. Wikipedia'nın kranial sinir çekirdekleri özetine göre bu çekirdekler ventrikül tabanında değil, parasempatik çekirdeklerin biraz altında, daha derinde durur. N. ambiguus'u ventrikül tabanında aramanın sonuç vermemesi bundandır.
IV. ventrikülün tabanında sıranın bir kısmı gözle de görülür. Kenhub'ın tarifiyle medulla bölümünde içte trigonum nervi hypoglossi XII'nin çekirdeğini, onun dışında trigonum nervi vagi X'un çekirdeklerini örter. Sulcus limitans'ın dışında kalan area vestibularis ise vestibüler çekirdeklerin yeridir. Kabartıların hepsini beyin ventrikülleri yazısında tek tek eşleştirmiştik. XI'in spinal kökünün omurilikteki çekirdeği tabloda bilerek yok: kaynaklar onu somatik motor ya da faringeal ark motoru grubuna farklı yazar.
Hangi çekirdekler birden çok sinire hizmet eder?
Üç çekirdek birden çok kranial sinirle paylaşılır. Nucleus ambiguus IX, X ve XI'e motor lif verir. Nucleus tractus solitarii VII, IX ve X'tan tat ve iç organ duyusu alır. Nucleus spinalis nervi trigemini ise V'in yanında VII, IX ve X'un genel duyu liflerini de karşılar. IX ile X bu üç çekirdeğin üçünü de paylaşır.
Şemada XI'in n. ambiguus'a bağlanması klasik anlatımdır: kraniyal kök bu çekirdeğin alt ucundan doğar ve X'a katılır. Kraniyal kökün aslında vagusun parçası sayılması gerektiğini savunan görüşü n. accessorius yazısında tartışmıştık.
Nucleus ambiguus: yutağın ve gırtlağın motor çekirdeği
Nucleus ambiguus medulla oblongata'da, retiküler formasyonun derininde uzanan uzun bir kolondur; Wikipedia'ya göre üst medulla'da oliva inferior'un arkasında yer alır. IX'a m. stylopharyngeus için, X'a yutak, gırtlak ve yumuşak damak kasları (m. uvulae dahil) için lif verir. Yumuşak damakta bu kuralın dışında kalan tek kas m. tensor veli palatini'dir; o, V3'ten gelir.
Çekirdekte kalbi yavaşlatan (kardiyoinhibitör) parasempatik preganglioner nöronlar da bulunur. Bu yüzden "X'un kalbe giden parasempatik lifleri yalnız n. dorsalis n. vagi'den çıkar" cümlesi eksik kalır. Çekirdek hasar görürse yutma güçlüğü, ses bozukluğu ve genizden konuşma görülür; uvula sağlam tarafa, yani lezyonun karşı tarafına çekilir. X'un bu motor dallarını boyundan göğse vagus siniri yazısında izlemiştik.
Nucleus tractus solitarii: tat ve iç organ duyusunun çekirdeği
NTS medulla oblongata'nın arka-iç kesiminde dikey bir gri cevher kolonudur. VII, IX ve X'un duyu lifleri beyin sapına girince tractus solitarius adlı boylamasına bir demette ilerler ve bu demeti çevreleyen çekirdekte sonlanır. Çekirdeğin üst kısmı tat, alt kısmı iç organ duyusu alır.
Tat VII'den (dilin ön üçte ikisi, chorda tympani), IX'dan (dilin arka üçte biri) ve X'tan (epiglot çevresi) gelir. Karotis sinüsü ve glomus caroticum'dan IX, aort kavsinden ve göğüs-karın organlarından X lif getirir. Öğürme, karotis sinüsü ve öksürük refleksleri bu çekirdekten geçer. Bir sinirin dört çekirdeğinden yalnız birinin kendine ait olduğu kuralını n. glossopharyngeus yazısında IX için kurmuştuk; şema aynı kuralı X'a da genişletir.
Nucleus spinalis nervi trigemini: yüzün ağrı ve ısı çekirdeği
Bu çekirdek ponstaki ana duyu çekirdeğinin devamı olarak medulla boyunca aşağı iner; Kenhub'a göre omuriliğin üst iki segmentine kadar uzanır. Aynı taraf yüzden ağrı, ısı ve kaba dokunma alır. V'in yanında VII, IX ve X de kulak derisi gibi küçük alanlardan getirdikleri genel duyu liflerini buraya bırakır. Çekirdek yukarıdan aşağı pars oralis, pars interpolaris ve pars caudalis olarak üçe ayrılır.
Bir kranial sinirin kaç çekirdeği vardır?
Sinirlerin çekirdek sayısı birden altıya kadar değişir. IV, VI ve XII'nin tek motor çekirdeği vardır; III iki çekirdekle çalışır. V, VII, IX ve X dörder çekirdeğe bağlanır. VIII'in iki koklear ve dört vestibüler olmak üzere altı çekirdeği bulunur.
Birden çok çekirdeği olan sinirleri yan yana koymak, ortak çekirdekleri bir kez daha gösterir:
| Sinir | Motor | Parasempatik | Duyu |
|---|---|---|---|
| III | n. nervi oculomotorii | Edinger-Westphal | — |
| V | n. motorius n. trigemini | — | n. mesencephalicus, n. principalis, n. spinalis n. trigemini |
| VII | n. nervi facialis | n. salivatorius superior | NTS (tat), n. spinalis n. trigemini |
| IX | n. ambiguus | n. salivatorius inferior | NTS, n. spinalis n. trigemini |
| X | n. ambiguus | n. dorsalis n. vagi | NTS, n. spinalis n. trigemini |
| XI | n. ambiguus (kraniyal kök, klasik anlatım), n. nervi accessorii (omurilik) | — | — |
V'in dört çekirdeği üç kata yayılır ve biri bütün sinir sisteminde benzersizdir. N. mesencephalicus n. trigemini, Wikipedia'nın deyişiyle merkezi sinir sisteminde birincil duyu nöronlarının gövdelerini taşıyan tek yapıdır; bu nöronlar normalde bir ganglionda bulunur. Çiğneme kaslarından gelen propriosepsiyon bu çekirdeğe ulaşır ve çekirdek doğrudan V'in motor çekirdeğine bağlanır. Dört çekirdeğin ayrıntısı n. trigeminus yazısında var.
VIII'in çekirdekleri pons ile medulla oblongata'nın birleştiği yerde, yan tarafta durur. İki koklear çekirdek işitme yolunun ilk durağıdır; dört vestibüler çekirdekten dış olanına Deiters çekirdeği de denir. İşitme yolunun bu duraktan sonrası işitme yolları yazısında anlatıldı.
Ponstaki, medulladaki ve orta beyindeki çekirdekler hangileri?
Orta beyinde III'ün iki çekirdeği, IV'ün çekirdeği ve V'in mesencephalic çekirdeği bulunur. Ponsta V'in motor ve ana duyu çekirdeği, VI'nın çekirdeği, VII'nin motor çekirdeği ve n. salivatorius superior yer alır. Medulla oblongata'da XII, n. dorsalis n. vagi, n. ambiguus ve NTS durur; VIII'in çekirdekleri iki katın sınırındadır.
| Kat | Motor | Parasempatik | Duyu |
|---|---|---|---|
| Orta beyin | III (colliculus superior hizası), IV (colliculus inferior hizası) | Edinger-Westphal | n. mesencephalicus n. trigemini |
| Pons | n. motorius n. trigemini, VI, VII | n. salivatorius superior | n. principalis n. trigemini, VIII çekirdeklerinin üst kısmı |
| Medulla oblongata | XII, n. ambiguus | n. dorsalis n. vagi | NTS, n. spinalis n. trigemini, VIII çekirdeklerinin alt kısmı |
"III ve IV orta beyin, V'ten VIII'e pons, IX'dan XII'ye medulla" kuralı kabaca doğrudur ama dört istisnası vardır:
- V üç kata yayılır. Mesencephalic çekirdek orta beyne çıkar, spinal çekirdek medulla'dan omuriliğin üst segmentlerine iner.
- VII ponstan çıkar ama tadı medulla'ya taşır. Motor çekirdeği ponstadır; tat lifleri medulla'daki NTS'de sonlanır.
- İki n. salivatorius sınırda durur. Kenhub ikisini de ponsun arka kısmına, medulla ile birleşme yerinin hemen üstüne yerleştirir; n. salivatorius inferior'u medulla'nın üst ucuna yazan kaynaklar da vardır.
- XI'in spinal çekirdeği beyin sapında değildir. Üst servikal omurilikte, ön boynuzun dış kısmında yer alır.
Kat kuralının bir de pratik kullanımı vardır: çekirdeklerin katı, beyin sapı sendromlarında lezyonun yüksekliğini söyler. Orta hattaki motor çekirdeklerin 12'yi tam bölen sinirlere (III, IV, VI, XII) ait olduğu kuralını ve sendromları beyin sapı anatomisi yazısında kurmuştuk.
Dört parasempatik çekirdek hangi gangliona bağlanır?
Beyin sapında dört parasempatik çekirdek vardır ve her biri bir sinirle bir gangliona gider. Edinger-Westphal III ile ganglion ciliare'ye, n. salivatorius superior VII ile ganglion pterygopalatinum ve ganglion submandibulare'ye, n. salivatorius inferior IX ile ganglion oticum'a, n. dorsalis n. vagi X ile organ duvarındaki ganglionlara ulaşır.
| Çekirdek | Sinir ve yol | Ganglion | Hedef |
|---|---|---|---|
| Edinger-Westphal | III | ganglion ciliare | m. sphincter pupillae, m. ciliaris |
| N. salivatorius superior | VII → n. petrosus major | ganglion pterygopalatinum | gözyaşı bezi, burun ve damak bezleri |
| N. salivatorius superior | VII → chorda tympani | ganglion submandibulare | gl. submandibularis, gl. sublingualis |
| N. salivatorius inferior | IX → n. petrosus minor | ganglion oticum | gl. parotidea |
| N. dorsalis n. vagi | X | organ duvarındaki ganglionlar | kalp, akciğerler, sindirim kanalı (colon transversum'un sağ üçte ikisine kadar) |
Edinger-Westphal çekirdeğinin diğer adı nucleus accessorius nervi oculomotorii'dir; III'ün ana motor çekirdeğinin arkasında, colliculus superior hizasında durur ve ışık refleksi ile akomodasyonun parasempatik kolunu verir. Wikipedia, bu bölgede ganglion ciliare'ye gitmeyen, beyin içine lif gönderen ikinci bir hücre grubu tanımlandığını da not eder; sınav anlatımında çekirdek klasik görevleriyle sorulur. Gözyaşı bezine giden liflerin çıktığı kısım bazı kitaplarda nucleus lacrimalis adıyla ayrı geçer. Ganglionların sempatik ve duyu köklerini otonom sinir sistemi yazısında tablolamıştık.
Peki n. trigeminus'un parasempatik çekirdeği yok mu?
Yoktur. Baştaki dört parasempatik ganglionun dördü de V'in dallarına asılı durur, ama preganglioner lifler III, VII ve IX'dan gelir. V yalnız ganglion sonrası liflerin hedefe ulaştığı yol olur. Tabloda V'in parasempatik hücresinin boş kalması bu yüzdendir ve seçeneklerde "n. trigeminus'un parasempatik çekirdeği" diye bir ifade görülürse yanlıştır.
Refleks yolları çekirdekleri birbirine nasıl bağlar?
Kranial sinir muayenesinde kullanılan dört refleks, çekirdekler arasındaki bağlantının örneğidir: pupilla ışık refleksi, kornea refleksi, çene refleksi ve öğürme refleksi. Her birinde gelen lif bir merkezde durur, giden lif bir motor ya da parasempatik çekirdekten yola çıkar. Gelen ve giden sinirin hangisi olduğu, lezyonun yerini söyler.
| Refleks | Gelen yol | Merkez | Giden yol |
|---|---|---|---|
| Pupilla ışık refleksi | II | area pretectalis → iki yandaki Edinger-Westphal | III → ganglion ciliare → m. sphincter pupillae |
| Kornea refleksi | V1 (n. nasociliaris) | trigeminal duyu çekirdeği → iki yandaki n. facialis çekirdeği | VII → m. orbicularis oculi |
| Çene (masseter) refleksi | V3, çiğneme kası propriosepsiyonu | n. mesencephalicus → n. motorius n. trigemini | V3 → çiğneme kasları |
| Öğürme refleksi | IX | NTS → n. ambiguus | IX ve X → yutak kasları |
İki ayrıntı sık karıştırılır. Birincisi, çene refleksinde gelen ve giden aynı sinirdir ve duyu nöronunun gövdesi bir ganglionda değil, beyin sapındaki çekirdektedir. İkincisi, ışık ve kornea refleksinin merkezi iki tarafa bağlandığı için tek göze verilen uyarı iki gözde cevap doğurur. Kornea refleksinde V1 hasarını VII hasarından ayıran "iki göz kuralını" n. trigeminus yazısında, ışık refleksinin yolunu görme yolları yazısında ayrıntılı çizmiştik.
Lezyonda çekirdek tutulumu sinir tutulumundan nasıl ayrılır?
Çekirdek beyin sapının içinde komşularıyla birlikte durduğu için çekirdek lezyonu çoğu zaman tek başına gelmez; yanındaki çekirdeği ya da oradan geçen uzun yolu da yakalar. Sinir lezyonu ise yalnız o sinirin alanını bozar. Ayrım için bulgunun yanına eşlik eden ikinci bulguyu aramak gerekir.
- N. abducens çekirdeği: Çekirdekte karşı taraftaki III'ün çekirdeğine giden ara nöronlar da bulunur. Bu yüzden çekirdek hasarı yalnız aynı gözün dışa bakışını değil, iki gözün lezyon tarafına yatay bakışını bozar. Sinir hasarı ise yalnız m. rectus lateralis'i tutar. Ayrıntı n. abducens yazısında.
- Colliculus facialis: VII'nin lifleri VI'nın çekirdeğini dolanır ve bu kabartıyı birlikte yaparlar. Buradaki küçük bir lezyon yatay bakış bozukluğuyla birlikte aynı tarafta periferik tipte yüz felci verir.
- Medulla'nın yan kesimi: N. ambiguus ile n. spinalis n. trigemini komşudur. Bu bölgenin lezyonunda yutma güçlüğü, ses bozukluğu ve uvulanın karşı tarafa çekilmesi ile aynı taraf yüzde ağrı-ısı kaybı birlikte görülür. Vücuttaki karşı taraf bulgularıyla birlikte tablo beyin sapı yazısındaki lateral medulla sendromudur.
- N. hypoglossus çekirdeği: Çekirdek de sinir de tutulsa dil, dışarı çıkarılınca lezyon tarafına sapar. Medulla'nın iç kesimindeki lezyonda buna piramis tutulumundan gelen karşı taraf güçsüzlüğü eklenir. Dilin sapma mekanizmasını n. hypoglossus yazısında anlatmıştık.
Sınavda kranial sinir çekirdekleri nasıl sorulur?
Çekirdek soruları çoğunlukla üç kalıpta kurulur: bir çekirdeğin hangi sinirlere hizmet ettiği, hangi katta durduğu ve bir refleksin hangi çekirdekleri bağladığı. Seçenekler arasında çoğu zaman tek bir yabancı bulunur. Onu bulmak için her seçeneği bileşenine, katına ve sinirine çevirmek yeter.
Aşağıdaki provada her grupta dört öğe var ve biri ötekilere uymuyor. Yabancıyı bulun ve nedenini bir cümleyle söyleyin; cevaplar altta.
- N. ambiguus'tan lif alan sinirler: IX, X, XI, XII
- NTS'ye lif getiren sinirler: VII, IX, X, V
- Parasempatik çekirdekler: Edinger-Westphal, n. salivatorius inferior, n. dorsalis n. vagi, n. mesencephalicus n. trigemini
- Orta beyindeki çekirdekler: n. nervi oculomotorii, Edinger-Westphal, n. nervi trochlearis, n. nervi abducentis
- Somatik motor kolon: III, IV, VI, VII
- Gelen ve giden yolu farklı sinirler olan refleksler: kornea, öğürme, ışık, çene
- Medulla oblongata'daki çekirdekler: n. nervi hypoglossi, n. dorsalis n. vagi, n. ambiguus, n. nervi facialis
- N. spinalis n. trigemini'ye genel duyu getiren sinirler: V, VII, IX, VIII
Cevaplar: 1) XII; kendi somatik motor çekirdeği vardır. 2) V; duyusu trigeminal çekirdeklere gider. 3) N. mesencephalicus; propriosepsiyon taşıyan bir duyu çekirdeğidir. 4) N. abducentis; ponstadır. 5) VII; faringeal ark motoru kolonundadır. 6) Çene refleksi; gelen ve giden aynı sinirdir (V). 7) N. nervi facialis; ponstadır. 8) VIII; özel duyu taşır, çekirdekleri koklear ve vestibülerdir.
Pratik sınav ve vize soru tiplerinin genel düzeni için anatomi vize soruları yazısına, TUS'ta nöroanatominin çalışma sırası için TUS anatomi nasıl çalışılır rehberine bakabilirsiniz.
Kranial sinir çekirdekleri nasıl tekrar edilir?
Çekirdekleri tekrar etmenin pratik yolu, sinir listesinden değil boş bir beyin sapı çiziminden başlamaktır: önce üç kat, sonra kolonlar, en son sinirler yerleştirilir. Bu sıra, sinir başına dörder adlık ezberi yedi bileşene, üç ortak çekirdeğe ve dört parasempatik çekirdeğe indirir.
- Silueti çizin. Boş kâğıda orta beyin, pons ve medulla oblongata'yı üst üste çizin; orta hattı ve sulcus limitans'ı kesik çizgiyle gösterin.
- Kolonları boyayın. İçten dışa somatik motor, parasempatik, sulcus limitans, viseral duyu, trigeminal duyu, işitme-denge sırasıyla renk verin. Faringeal ark motor çekirdeklerini tabanın altına, derine çizin.
- Ortak çekirdekleri bağlayın. Yukarıdaki şemayı ezbere çizin: üç çekirdek solda, beş sinir sağda, on çizgi.
- Ters kart yazın. Kartın önüne çekirdeği, arkasına sinirleri ve katı yazın; sonra tersini yapın. Aralıklı tekrar düzenini anatomi çalışma kartları yazısında anlatmıştık.
Tıp öğrencileri için Tıp 1-2'ler için Nöroanatomi ve Duyu paketinde "Kranyal sinirlerin içerdiği fonksiyonel lif tipleri" dersi bu yazının kolon tablosunun video karşılığıdır; aynı pakette "Beyin Sapı- İç yapısı ve bazı sendromlar" ve kranyal sinir dersleri de var. TUS adayları beyin sapı ve kranyal sinir derslerini TUS İçin Anatomi paketinde, DUS adayları DUS İçin Anatomi: Baş-Boyun paketinde bulur. Anlatımı önce denemek isteyenler ücretsiz demo paketindeki "Kranyal Sinirler, 3-4-6" dersiyle başlayabilir.
Sık Sorulan Sorular
Kranial sinir çekirdekleri nerede bulunur?
On iki kranial sinirden onunun çekirdekleri beyin sapındadır. Kabaca III ve IV orta beyinde, V'ten VIII'e kadar ponsta, IX'dan XII'ye kadar medulla oblongata'dadır. I ve II'nin beyin sapında çekirdeği yoktur. Kuralın istisnaları: V'in çekirdekleri orta beyinden omuriliğin üst segmentlerine kadar yayılır, VIII'in çekirdekleri pons-medulla sınırında durur, XI'in spinal kökünün çekirdeği üst servikal omuriliktedir.
Nucleus ambiguus hangi kranial sinirlerle ilgilidir?
Nucleus ambiguus IX, X ve XI'e motor lif veren, medulla oblongata'da retiküler formasyonun derininde uzanan çekirdektir. IX'a m. stylopharyngeus, X'a yutak, gırtlak ve yumuşak damak kasları için lif verir; klasik anlatımda XI'in kraniyal kökü de buradan doğar. Çekirdekte kalbi yavaşlatan parasempatik nöronlar da bulunur. Hasarında yutma güçlüğü, ses bozukluğu ve uvulanın karşı tarafa çekilmesi görülür.
Nucleus tractus solitarius nedir, hangi sinirlerden lif alır?
Nucleus tractus solitarii, medulla oblongata'da tat ve iç organ duyusunun sonlandığı dikey gri cevher kolonudur. VII, IX ve X'tan lif alır. Üst kısmı tat çekirdeğidir: VII dilin ön üçte ikisinden, IX arka üçte birinden, X epiglot çevresinden tat getirir. Alt kısmına karotis sinüsü ve glomusundan IX, aort kavsinden ve göğüs-karın organlarından X lif getirir. Öğürme ve karotis sinüsü refleksleri bu çekirdekten geçer.
Edinger-Westphal çekirdeği nerededir, diğer adı nedir?
Edinger-Westphal çekirdeği orta beyinde, colliculus superior hizasında, III'ün ana motor çekirdeğinin arkasında durur. Diğer adı nucleus accessorius nervi oculomotorii'dir. III'ün parasempatik çekirdeğidir: lifleri ganglion ciliare'de sinaps yapar ve m. sphincter pupillae ile m. ciliaris'e ulaşır. Pupilla ışık refleksinin ve akomodasyonun giden kolu bu çekirdekten çıkar.