Gluteal Bölge Nedir? Haritayı Armut Biçimli Kas Çizer

  • Ana Sayfa
  • Blog
  • Gluteal Bölge Nedir? Haritayı Armut Biçimli Kas Çizer
Gluteal Bölge Nedir? Haritayı Armut Biçimli Kas Çizer

Kalçadan yapılan kas içi iğnenin neden üst-dış çeyreğe yapıldığı, tek bir kasın çizdiği haritada okunur. M. piriformis, pelvisin arkasındaki büyük deliği iki bölmeye ayırır: üst bölmeden yalnız bir sinir ve bir damar çifti çıkar, alt bölmeden vücudun en kalın siniri, iki damar çifti ve beş sinir daha. N. ischiadicus ile damarların pelvisten çıktığı noktalar kalçanın iç ve alt kısmında toplanır. Gluteal bölgeyi kas listesiyle değil, piriformis'in üstü, altı ve hemen altındaki küçük delikle okumak, bölgenin hem sınav sorusunu hem klinik gerekçesini aynı haritaya koyar.

Bu haritanın iki sınırı var. Piriformis her insanda sinirin üstünde durmaz: bazı kişilerde n. ischiadicus'un bir kısmı kası deler. Kalçanın derisi de bu kurala tam uymaz: deri sinirlerinin çoğu piriformis'ten bağımsız olarak yukarıdan belden, içeriden sakrumdan ve yandan karın duvarı sinirlerinden gelir; alttakiler ise uyluğun arkasından kalçaya yukarı doğru döner.

Gluteal bölge neresidir, sınırları nelerdir?

Gluteal bölge (regio glutea), pelvisin arkasında, yukarıda crista iliaca'dan aşağıda gluteal kıvrıma kadar uzanan, içte intergluteal yarıkla karşı taraftan ayrılan, dışta kalça bölgesine komşu olan vücut bölgesidir. İçinde kalça eklemini hareket ettiren gluteal kaslar ve pelvisten alt ekstremiteye geçen damar-sinir demetleri bulunur.

Kalçanın kemik çatısını os ilium'un dış yüzü, sacrum ile coccyx'in arka yüzü, tuber ischiadicum ve femurun trochanter major'u kurar. İlium'un dış yüzündeki üç gluteal çizgi (linea glutea posterior, anterior ve inferior) üç gluteal kasın başlangıç alanlarını birbirinden ayırır. Kemiğin arka kenarındaki iki çentik, incisura ischiadica major ve minor, iki bağla deliğe döner: lig. sacrospinale ile lig. sacrotuberale. Böylece pelvisten kalçaya iki kapı açılır, foramen ischiadicum majus ve foramen ischiadicum minus.

Kalçanın önüyle karşılaştırmak işe yarar. Uyluğun önüne geçen yapılar lig. inguinale'nin altındaki iki aralıktan, lacuna musculorum ve lacuna vasorum'dan geçer; bu kapıları femoral üçgen yazısı anlatıyor. Arkaya geçenlerin kapısı ise iki siyatik deliktir. Kemik halkanın bütününü ve iki bağı pelvis anatomisi yazısında bulabilirsiniz.

Gluteal kıvrım (sulcus glutealis) sınavda sık karışan bir sınırdır. Bu kıvrımı gluteus maximus'un alt kenarı oluşturmaz. Kıvrım, kalça ekleminin arkasındaki yatay deri kıvrımı ve üzerindeki yağ dokusundan oluşur; gluteus maximus'un alt kenarı kıvrımı içten dışa ve aşağı doğru eğik olarak çaprazlar.

Gluteal bölgede hangi kaslar var?

Gluteal bölgenin kasları iki kattır. Yüzeyel kattaki dört kas (gluteus maximus, gluteus medius, gluteus minimus ve tensor fasciae latae) kalçayı ekstansiyona ve abduksiyona getirir, tek bacak üstünde dururken pelvisi dengede tutar. Derin kattaki beş küçük kas (piriformis, gemellus superior, obturator internus, gemellus inferior, quadratus femoris) femuru dışa döndürür ve başı asetabuluma bastırır.

Kas Başlangıç Yapışma Sinir Ana iş
m. gluteus maximus linea glutea posterior arkası, sacrum ve coccyx arka yüzü, lig. sacrotuberale tractus iliotibialis, tuberositas glutea n. gluteus inferior (L5-S2) ekstansiyon, eğilmiş gövdeyi doğrultma
m. gluteus medius crista iliaca ile linea glutea posterior ve anterior arası trochanter major dış yüzü n. gluteus superior (L4-S1) abduksiyon, tek bacakta pelvisi tutma
m. gluteus minimus linea glutea anterior ile inferior arası trochanter major ön kenarı n. gluteus superior abduksiyon, iç rotasyon
m. tensor fasciae latae crista iliaca ön kısmı, SIAS tractus iliotibialis n. gluteus superior fascia lata'yı germe, abduksiyon, iç rotasyon
m. piriformis sacrum ön yüzü (S1-S4 delikleri arası) trochanter major üst kenarı n. musculi piriformis (S1-S2) dış rotasyon
m. gemellus superior spina ischiadica obturator internus tendonuyla trochanter major iç yüzü n. musculi obturatorii interni dış rotasyon
m. obturatorius internus foramen obturatum çevresi ve membrana obturatoria iç yüzü trochanter major iç yüzü n. musculi obturatorii interni (L5-S2) dış rotasyon
m. gemellus inferior tuber ischiadicum üst kısmı obturator internus tendonuyla trochanter major iç yüzü n. musculi quadrati femoris dış rotasyon
m. quadratus femoris tuber ischiadicum dış kenarı crista intertrochanterica'daki tuberculum quadratum ve linea quadrata n. musculi quadrati femoris (L4-S1) dış rotasyon

Tablodan dört kural çıkar:

  • Yüzeyel kasların siniri adını piriformis'ten alır. Gluteus maximus'u piriformis'in altından çıkan n. gluteus inferior, gluteus medius, minimus ve tensor fasciae latae'yı piriformis'in üstünden çıkan n. gluteus superior uyarır.
  • Gluteus maximus kuvvet gerektiğinde çalışır. Düz zeminde yavaş yürürken pek devreye girmez; koşarken, merdiven çıkarken ve öne eğilmiş gövdeyi yeniden dikleştirirken asıl ekstansördür. Liflerinin büyük kısmı femura değil tractus iliotibialis'e gider, yalnız alt kısmın derin lifleri tuberositas glutea'ya yapışır. Kasın derin yüzünde genellikle üç bursa bulunur: trochanter major üzerindeki büyük bursa, tuber ischiadicum üzerindeki (sık olarak bulunmayan) bursa ve vastus lateralis tendonuyla arasındaki bursa.
  • Her ikiz kas sinirini yanındaki kasla paylaşır. Gemellus superior, hemen altındaki obturator internus'un siniriyle; gemellus inferior, hemen altındaki quadratus femoris'in siniriyle uyarılır.
  • Kalça bükülünce dış rotatörlerin işi değişir. Oturur durumda, yani kalça fleksiyondayken derin kasların dış rotasyon etkisi biter ve abduktör olarak çalışırlar. Gray's Anatomy bu kuralın tek istisnasının m. obturatorius externus olduğunu yazar; o, kalça bükülüyken de femuru dışa döndürür.

Obturator internus'un yolu da sınavda sorulur. Kas pelvisin içinde, foramen obturatum'un çevresinden başlar; tendonu spina ischiadica ile tuber ischiadicum arasındaki kıkırdakla örtülü oluk üzerinde dik açıyla döner, foramen ischiadicum minus'tan kalçaya çıkar ve iki ikiz kasın arasına yerleşir. Dönüş yerindeki bursa tendonu kemikten ayırır.

Gray's 1918 m. obturatorius externus'u da bu bölgenin kasları arasında sayar: tendonu femur boynunun arkasından fossa trochanterica'ya gider. Ancak onu sakral pleksus değil n. obturatorius (L3-L4) uyarır; TeachMeAnatomy derin grubu yukarıdaki beş kasla sınırlar. Bu kasların kalça eklemindeki payını ve eklemin bağlarını kalça anatomisi yazısı ayrıntılı veriyor.

Piriformis neden gluteal bölgenin anahtarıdır?

M. piriformis, sacrum'un ön yüzünden başlayıp foramen ischiadicum majus'un üst kısmını doldurarak pelvisten çıkan ve trochanter major'un üst kenarına yapışan armut biçimli kastır. Deliği üst ve alt bölmeye ayırdığı için gluteal bölgedeki damar ve sinirlerin adı kasa göre konur: üstten çıkanlar "superior", alttan çıkanlar "inferior" adını alır.

Adı Latincede armut biçimli anlamına gelir. Kas pelvis içinde sacrum'un ön yüzüne, 1. ile 4. ön sakral delikler arasındaki kemik köprülere üç parça halinde tutunur. Gluteal bölgenin kasları arasında bir kısmı pelvisin içinde, bir kısmı kalça ekleminin arkasında uzanan iki kas vardır: piriformis ve obturator internus.

Piriformis'in siniri bir tuzaktır. N. musculi piriformis (S1-S2) kalçaya çıkmaz: pelvis içinde kasın ön yüzüne girer. Bu yüzden "foramen ischiadicum majus'tan geçen sinirler" listesinde yer almaz.

Kasla siyatik sinirin ilişkisi herkeste aynı değildir. Wikipedia'nın aktardığı verilere göre kişilerin yaklaşık %80'inde n. ischiadicus piriformis'in altından çıkar, yaklaşık %17'sinde sinirin bir kısmı ya da tamamı kası deler; oranlar çalışmadan çalışmaya değişir. Gray's'e göre sinir pleksus düzeyinde ikiye ayrıldığında kası delen genellikle n. fibularis communis parçasıdır. Piriformis sendromu, kasın bu bölgede sinire bası yapmasıyla kalçada ve sinirin seyri boyunca duyulan ağrıya verilen addır. Sinirin uyluk ve bacaktaki devamını n. ischiadicus yazısı izliyor.

Piriformis'in üstünden ne çıkar?

Piriformis'in üstünden, foramen ischiadicum majus'un üst bölmesinden yalnız bir sinir ve bir damar çifti çıkar: n. gluteus superior (L4-S1) ile a. ve v. glutea superior. İkisi birlikte gluteus medius ile gluteus minimus arasında ilerler; sinir bu iki kası ve tensor fasciae latae'yı uyarır, gluteus maximus'a dal vermez.

A. glutea superior, a. iliaca interna'nın en büyük dalıdır ve arka gövdenin devamı gibidir. Pelvis içinde truncus lumbosacralis ile S1 sinirinin arasından geçer, piriformis'in üst kenarının üstünden çıkar çıkmaz iki dala ayrılır. Yüzeyel dal gluteus maximus'un derin yüzüne girer; derin dal gluteus medius'un altında kalır ve yeniden ikiye ayrılır: üst kolu gluteus minimus'un üst kenarı boyunca SIAS'a, alt kolu minimus'u eğik çaprazlayarak trochanter major'a uzanır. Arterin pelvis içindeki dalları ve kardeşleri a. iliaca interna dalları yazısında.

Peki Trendelenburg belirtisinde hangi taraf düşer?

Trendelenburg belirtisi, gluteus medius ve gluteus minimus zayıf olduğunda tek bacak üstünde dururken pelvisin karşı tarafa düşmesidir. Bu iki kas, ayakta durulan bacak tarafında kasılarak pelvisi yatay tutar. N. gluteus superior hasar görürse kişi hasarlı taraftaki bacağın üstünde durduğunda havadaki bacak tarafında pelvis aşağı iner.

Örnek: sol n. gluteus superior hasarında kişi sol bacağının üstünde durur, sağ bacağını kaldırır; sağ taraftaki crista iliaca aşağı düşer. Zayıflık düşen tarafta değil, üstünde durulan taraftadır. Kişi gövdesini zayıf tarafa eğerek bu düşmeyi telafi edebilir; o zaman karşı taraf pelvis düşmek yerine yükselmiş görünebilir. İsim benzerliği de bir tuzaktır: Trendelenburg belirtisi, bacak venlerinin yetmezliğini sınayan Trendelenburg testiyle aynı şey değildir.

Piriformis'in altından hangi yapılar çıkar?

Piriformis'in altından, foramen ischiadicum majus'un alt bölmesinden altı sinir ve iki damar çifti çıkar: n. ischiadicus, n. cutaneus femoris posterior, n. gluteus inferior, n. musculi quadrati femoris, n. pudendus, n. musculi obturatorii interni ile a.-v. glutea inferior ve a.-v. pudenda interna. Bunların ilk dördü ile glutea inferior damarları kalçada ve uylukta kalır; son üçü kısa bir yol aldıktan sonra pelvise geri döner.

Yapıları gittikleri yere göre gruplamak listeyi kısaltır:

  1. N. ischiadicus (L4-S3). Vücudun en kalın siniridir, kalçada yaklaşık 2 cm genişliğinde yassı bir bant gibidir. Tuber ischiadicum ile trochanter major'un arasından aşağı iner; derinde gemelli, obturator internus tendonu ve quadratus femoris üzerinde yatar, yüzeyde gluteus maximus ile örtülüdür.
  2. N. cutaneus femoris posterior (S1-S3). Gluteus maximus'un altında a. glutea inferior ile birlikte iner, uyluğun arka yüzünün, fossa poplitea'nın ve baldırın üst arkasının derisini duyurur. Dallarından nn. clunium inferiores, gluteus maximus'un alt kenarını dolanıp kalçanın alt kısmının derisine çıkar.
  3. N. gluteus inferior (L5-S2) ve a.-v. glutea inferior. Sinir yalnız gluteus maximus'u uyarır. A. glutea inferior, a. iliaca interna ön gövdesinin iki uç dalından büyüğüdür; piriformis ile m. coccygeus arasından çıkar, n. ischiadicus'a eşlik eden ince bir dal (a. comitans n. ischiadici) verir ve trochanter çevresindeki çapraz anastomoza katılır.
  4. N. musculi quadrati femoris (L4-S1). N. ischiadicus'un önünde, yani derininde iner; quadratus femoris'i, gemellus inferior'u uyarır ve kalça eklemine bir dal verir.
  5. N. pudendus (S2-S4), a.-v. pudenda interna ve n. musculi obturatorii interni. Bu üçü kalçada yalnız birkaç santimetre kalır: spina ischiadica'yı ve lig. sacrospinale'yi çaprazlayıp foramen ischiadicum minus'tan yeniden içeri girerler. N. musculi obturatorii interni yolda gemellus superior'a dal verir.

Çapraz anastomoz (anastomosis cruciata) uyluğun üst kısmının arkasında dört arterin birleşmesidir: a. glutea inferior'un dalı, a. profunda femoris'in ilk perforan dalı ve a. circumflexa femoris medialis ile lateralis. Bu ağ, a. iliaca interna sistemiyle a. femoralis sistemi arasında bir yan yol kurar.

Sağ gluteal bölge, arkadan şematik kapı haritası: foramen ischiadicum majus'u m. piriformis üst ve alt bölmeye ayırır. Üst bölmeden n. gluteus superior ve a.-v. glutea superior çıkar. Alt bölmeden n. ischiadicus, n. cutaneus femoris posterior, n. gluteus inferior, a.-v. glutea inferior, n. musculi quadrati femoris, n. pudendus, a.-v. pudenda interna ve n. musculi obturatorii interni çıkar. Son üçü spina ischiadica ve lig. sacrospinale'yi dolanıp foramen ischiadicum minus'tan girer; bu delikten ayrıca m. obturatorius internus tendonu çıkar. Pelvisten kalçaya iki kapı Sağ taraf, arkadan bakış; şematik Foramen ischiadicum majus 1 n. gluteus superior a.-v. glutea superior m. piriformis 2 n. ischiadicus n. cutaneus femoris posterior n. gluteus inferior a.-v. glutea inferior n. m. quadrati femoris n. pudendus a.-v. pudenda interna n. m. obturatorii interni Bu üçü spina ischiadica'yı dolanır spina ischiadica · lig. sacrospinale Foramen ischiadicum minus 3 tendo m. obturatorii interni n. m. obturatorii interni n. pudendus a.-v. pudenda interna Üstten çıkan superior, alttan inferior Kırmızılar küçük kapıdan içeri girer Kaynak: Gray's Anatomy (1918) smtanatomi.com

Peki n. pudendus neden dışarı çıkıp geri girer?

N. pudendus ve a. pudenda interna'nın hedefi perinedir; perine ise pelvis tabanının altında kalır. Bu yapılar pelvisten foramen ischiadicum majus ile çıkar, spina ischiadica'nın arkasından dolanır ve foramen ischiadicum minus'tan doğrudan perineye girer. Orada fossa ischioanalis'in dış duvarında, obturator internus fasyasının oluşturduğu Alcock kanalında (canalis pudendalis) öne doğru ilerlerler. Gray's'e göre a. pudenda interna bu kanalda tuber ischiadicum'un alt kenarının yaklaşık 4 cm üstünde seyreder. Kanalın devamını perine anatomisi yazısı anlatıyor; sinirlerin pleksustaki kökenini ise plexus lumbalis ve plexus sacralis yazısında bulabilirsiniz.

Foramen ischiadicum minus'tan neler geçer?

Foramen ischiadicum minus'tan dört yapı geçer: m. obturatorius internus'un tendonu kalçaya çıkar; bu kasın siniri (n. musculi obturatorii interni), n. pudendus ve a.-v. pudenda interna ise kalçadan perineye girer. Deliğin önünde tuber ischiadicum, üstünde spina ischiadica ile lig. sacrospinale, arkasında lig. sacrotuberale bulunur.

İngilizce adların baş harfleri bir hafıza ipucu verir: Pudendal nerve, Internal pudendal vessels, Nerve to obturator internus. "PIN" üçlüsüne kasın kendi tendonunu eklerseniz liste tamamlanır. Bu üçlü foramen ischiadicum majus'un alt bölmesindeki listede de yer alır; iki listede ortak olan yalnız onlardır.

İki bağın komşulukları da sorulur:

  • Lig. sacrotuberale geniştir; arka yüzü boydan boya gluteus maximus'a başlangıç verir, alt kenarı perinenin sınırına katılır. N. coccygeus ve a. glutea inferior'un coccygeal dalı bağı deler.
  • Lig. sacrospinale incedir, üçgen biçimlidir; tepesi spina ischiadica'ya, tabanı sacrum ve coccyx'in yan kenarına tutunur. Ön yüzü m. coccygeus ile kaynaşmıştır, arka yüzünü pudendal damarlar ve sinir çaprazlar.

Çentikler kuru kemikte görülür; bağlar ise pelvis maketinde ya da kadavrada gösterilir. Kuru pelvisle kurulan bir pratik soru "hangi çentik hangi deliğe döner, aradaki kemik çıkıntı nedir" biçiminde olabilir.

Kalçadan iğne neden üst-dış çeyreğe yapılır?

Kalçaya yapılan kas içi iğnenin üst-dış çeyreğe yönlendirilmesinin anatomik nedeni, n. ischiadicus ile gluteal ve pudendal damarların kalçanın iç ve alt kısmında yüzeye çıkmasıdır. Bu yapıların çıkış noktaları deride iki çizgiyle işaretlenir; ikisi de üst-dış çeyreğin iç tarafında ve altında kalır. Enjeksiyon tekniği uygulama derslerinde öğretilir; burada yalnız yapıların yerleşimi anlatılıyor.

Gray's Anatomy'nin yüzey anatomisi bölümü üç ölçü verir:

  • A. glutea superior'un çıkışı: Spina iliaca posterior superior (SIPS) ile trochanter major'un arka-üst köşesini birleştiren çizginin üst üçte biri ile orta üçte birinin birleştiği nokta.
  • A. glutea inferior ve a. pudenda interna'nın çıkışı: SIPS ile tuber ischiadicum'un dış kısmını birleştiren çizginin alt üçte biri ile orta üçte birinin birleştiği nokta.
  • N. ischiadicus'un seyri: Tuber ischiadicum'un dış kenarı ile trochanter major'un arka-üst köşesinin tam ortasından fossa poplitea'nın tepesine inen çizgi.

SIPS'i bulmak için iki ipucu yeter: deride hafif bir çukurla belli olur ve S2'nin diken çıkıntısı hizasındadır. İki crista iliaca'nın en yüksek noktalarını birleştiren yatay çizgi ise L4'ün diken çıkıntısından geçer.

Klasik dorsogluteal bölgede kalça çarpı biçiminde dörde bölünür ve üst-dış çeyrek kullanılır. Wikipedia'nın derlediği hemşirelik kaynaklarına göre bu bölge, büyük damar ve sinirlere yakınlığı ve deri altı yağ kalınlığının kişiden kişiye değişmesi nedeniyle artık rutin olarak tercih edilmiyor; n. ischiadicus hasarı riskinden kaçınmak için ventrogluteal bölge öneriliyor. Ventrogluteal bölge kalçanın yan yüzünde, SIAS ile crista iliaca'nın oluşturduğu üçgende, el rehber alınarak bulunur. Burada yüzeyi gluteus maximus değil, gluteus medius'un yalnız aponeurosis glutea ile örtülü ön üçte ikisi oluşturur. Bu bölgenin hemşirelik müfredatındaki yerini hemşirelikte anatomi dersi yazısı özetliyor.

Peki kalçanın derisini hangi sinirler duyurur?

Kalçanın derisi piriformis kuralına tam uymaz. Deri dört yönden gelen dallarla duyulur; yalnız alttaki dallar piriformis'in altından çıkan bir sinirden gelir, onlar da kalçaya uyluğun arkasından yukarı dönerek ulaşır:

  • Yukarıdan: L1-L3 spinal sinirlerinin arka dallarından çıkan deri dalları (nn. clunium superiores) crista iliaca'nın arka kısmını aşarak kalçanın üst derisine iner; bazı lifleri trochanter hizasına kadar ulaşır.
  • İçeriden: Sakral sinirlerin arka dallarından iki üç deri dalı (nn. clunium medii) SIPS ile coccyx ucunu birleştiren çizgi boyunca gluteus maximus'u delerek kalçanın arka-iç derisine çıkar.
  • Aşağıdan: N. cutaneus femoris posterior'un dalları (nn. clunium inferiores) gluteus maximus'un alt kenarını dolanıp kalçanın alt-dış derisine yukarı döner.
  • Yandan: T12'nin ve n. iliohypogastricus'un yan deri dalları crista iliaca'nın üstünden kalçanın yan-üst derisine iner.

Sınavda gluteal bölge nasıl sorulur?

Gluteal bölge soruları beş kalıpta toplanır: delik içerikleri, kas-sinir eşlemesi, Trendelenburg belirtisinin tarafı, siyatik sinirin piriformis ile ilişkisi ve enjeksiyonla ilgili sinir yaralanması. Fakülte kurulunda bunlara kuru pelvis üzerinde çentik ve çıkıntı tanıma eklenir.

  • İçerik sorusu: "Aşağıdakilerden hangisi foramen ischiadicum minus'tan geçmez?" Doğru cevap olarak n. ischiadicus ya da n. gluteus inferior, çeldirici olarak PIN üçlüsü verilebilir.
  • Kas-sinir sorusu: Tensor fasciae latae'yı hangi sinirin uyardığı sorulur; cevap n. gluteus superior'dur, çünkü kas gluteus medius ve minimus ile aynı gruptadır.
  • Taraf sorusu: Sağ bacağının üstünde dururken sol pelvisi düşen kişide hangi taraftaki hangi sinir hasarlıdır? Cevap sağ n. gluteus superior'dur.
  • Varyasyon sorusu: Siyatik sinirin hangi parçasının piriformis'i delebildiği sorulur; cevap n. fibularis communis'tir.
  • Yaralanma sorusu: Kalçanın alt-iç kısmına yapılan iğne sonrası ayak bileğinde güçsüzlük görülürse akla gelen sinir n. ischiadicus'tur.

Soru tiplerinin genel düzenini ve pratik sınav hazırlığını anatomi vize soruları yazısı anlatıyor; TUS hazırlığında bu konunun yeri için TUS anatomi nasıl çalışılır rehberine bakabilirsiniz.

Rota provası: sekiz yapının üç durağı

Her yapı için üç durak yazın: pelvisten hangi delikten ve hangi bölmeden çıkar, kalçada nerede durur, nereye ulaşır ya da ne yapar.

  1. N. gluteus superior
  2. N. gluteus inferior
  3. N. ischiadicus
  4. N. pudendus
  5. M. obturatorius internus tendonu
  6. A. glutea inferior
  7. N. musculi piriformis
  8. N. musculi quadrati femoris

Cevap anahtarı: 1) Foramen majus, piriformis'in üstü → gluteus medius ile minimus arası → medius, minimus ve tensor fasciae latae. 2) Foramen majus, piriformis'in altı → gluteus maximus'un derin yüzü → yalnız gluteus maximus. 3) Foramen majus, piriformis'in altı → tuber ischiadicum ile trochanter major arası, maximus altında → uyluğun arkası ve fossa poplitea tepesi. 4) Foramen majus, piriformis'in altı → spina ischiadica ve lig. sacrospinale'yi çaprazlar → foramen minus'tan Alcock kanalına, perineye. 5) Pelvis içinde foramen obturatum çevresinden başlar → incisura ischiadica minor'da dik açıyla döner, foramen minus'tan çıkar → gemelli ile trochanter major iç yüzüne. 6) Foramen majus, piriformis'in altı (piriformis ile coccygeus arası) → n. ischiadicus ile maximus altında iner → maximus, uyluk arkası ve çapraz anastomoz. 7) Kalçaya çıkmaz → pelvis içinde → piriformis'in ön yüzüne girer. 8) Foramen majus, piriformis'in altı → n. ischiadicus'un derininde iner → quadratus femoris, gemellus inferior ve kalça eklemi.

Gluteal bölge nasıl tekrar edilir?

Gluteal bölge üç adımda kalıcı hale gelir: önce kendi kalçanızda kemik noktaları ve iki yüzey çizgisini bulun, sonra boş kâğıda piriformis'i çizip üstüne ve altına yapıları yerleştirin, en son ters kartlarla yapıdan kapıya gidin. Uyluğun arka bölmesine geçmeden önce bu harita oturmalıdır; arka bölmeyi uyluk anatomisi yazısı ele alıyor.

  1. Kendi kalçanızda. Crista iliaca'yı arkaya doğru izleyip SIPS'teki çukuru bulun. Yan yatıp kalçanızı bükün; tuber ischiadicum gluteus maximus'un örtüsünden çıkar ve ele gelir. Trochanter major'u yandan bulun. SIPS-trochanter ve SIPS-tuber çizgilerini parmakla çizin, siyatik sinirin geçtiği orta noktayı gösterin.
  2. Boş kâğıtta kapı. Kâğıdın ortasına kırmızı bir bant çizip piriformis yazın. Üstüne bir sinir ve bir damar çifti, altına altı sinir ve iki damar çifti yazın; altına ikinci bir kutu çizip foramen minus'un dört yapısını ekleyin. Geri dönen üç yapıyı ok ile birleştirin.
  3. Ters kart. Kartın ön yüzüne yalnız yapının adını yazın (n. musculi obturatorii interni, a. glutea superior, nn. clunium medii), arka yüzüne kapısını, bölmesini ve hedefini. Kartları anatomi çalışma kartları yazısındaki aralıklı tekrar düzeniyle döndürün.

Konuyu video dersle çalışmak isteyenler için kemik ve delikler "Coxae ve For. ischiadicum majus ve minus" dersinde anlatılıyor; bu ders TUS İçin Anatomi, Tıp 1-2 Giriş: Kemikler ve Eklemler ve FZT 1-2'ler İçin Kemik-Eklem-Kas paketlerinde. Kaslar "Kalçanın ARKA grup kasları - I, Gluteal kaslar ve Tensor fasciae latae" ve "Kalçanın ARKA grup kasları - II, Uyluk Dış rotatörleri" derslerinde, sinirler "Plexus lumbalis ve Plexus sacralis" dersinde işleniyor; üçü de TUS, FZT ve Tıp 1-2'ler İçin Kaslar paketlerinde bulunuyor. Anlatım biçimini önce ücretsiz demo paketinden görebilirsiniz. İngilizce bir özetle karşılaştırmak için TeachMeAnatomy kasları iki grupta ve Trendelenburg belirtisini resimli anlatıyor, Kenhub bölgenin sınırlarını kısa bir tanımla veriyor.

Sık Sorulan Sorular

Gluteal bölge neresidir?

Gluteal bölge (regio glutea), halk arasında kalça ya da kaba et denen bölgedir. Pelvisin arkasında, yukarıda crista iliaca'dan aşağıda gluteal kıvrıma kadar uzanır; içte intergluteal yarık iki tarafı ayırır, dışta kalça bölgesine komşudur. İçinde gluteal kaslar ile pelvisten bacağa geçen damar ve sinirler bulunur.

Gluteal bölgede hangi kaslar bulunur?

Gluteal bölgede iki kat kas bulunur. Yüzeyel katta gluteus maximus, gluteus medius, gluteus minimus ve tensor fasciae latae yer alır; bunlar kalçayı ekstansiyona ve abduksiyona getirir. Derin katta yukarıdan aşağı piriformis, gemellus superior, obturator internus, gemellus inferior ve quadratus femoris bulunur; bu kaslar femuru dışa döndürür.

Foramen ischiadicum majus ve minus'tan hangi yapılar geçer?

Foramen ischiadicum majus'tan m. piriformis geçer. Kasın üstünden n. gluteus superior ve a.-v. glutea superior, altından n. ischiadicus, n. cutaneus femoris posterior, n. gluteus inferior, a.-v. glutea inferior, n. musculi quadrati femoris, n. pudendus, a.-v. pudenda interna ve n. musculi obturatorii interni çıkar. Foramen ischiadicum minus'tan obturator internus tendonu, siniri, n. pudendus ve a.-v. pudenda interna geçer.

Trendelenburg belirtisi hangi sinirin hasarında görülür?

Trendelenburg belirtisi en çok n. gluteus superior hasarında görülür. Bu sinir gluteus medius ve gluteus minimus'u uyarır; iki kas zayıflayınca kişi hasarlı taraftaki bacağın üstünde dururken karşı taraftaki pelvis aşağı düşer. Belirti, kalça abduktörlerini zayıflatan başka durumlarda da ortaya çıkabilir.

Yayın tarihi: