Kampta karın duvarını anlattığım saatte tahtaya bir üçgen çizer, üç kenarına üç ad yazar ve sınıfa sorarım: "Direkt herni bu arterin hangi yanından çıkar?" Sınıfın yarısı "lateral" der, yarısı susar. Aynı soruyu iki hafta sonra soru çözümünde tekrar sorduğumda hâlâ yarısı yanlıştır; çünkü öğrenci arterin adını ezberlemiş, arterin neyi ikiye böldüğünü kurmamıştır. Karın anatomisinin bütün zorluğu bu cümlede saklı: bölge, ezberlenecek bir yapı listesi değil, sınavın her seferinde ikiye böldüğü bir haritadır.
Toraksta yöntem vertebra cetveliydi, pelviste kat kat inşaat. Karında yöntem ayrım sorusudur. Sınav karın anatomisini neredeyse hiç "nedir" diye sormaz; "ikisinden hangisi" diye sorar. Camper mı Scarpa mı, direkt mi indirekt mi, intraperitoneal mi retroperitoneal mi, ön bağırsak mı orta bağırsak mı, portal mı kaval mı, sağ mı sol mu. Bu yazı altı ayrım sorusunu sırayla kurar. Her ayrımı bir çizgi belirler; çizgiyi bilen öğrenci iki tarafı ezberlemez, türetir.
Karın anatomisi nedir, karın nasıl bölgelere ayrılır?
Karın (abdomen), yukarıda diyafram ile aşağıda apertura pelvis superior arasında kalan, ön-yan duvarı kas ve aponevrozlardan, arka duvarı lumbal omurga ve arka duvar kaslarından kurulan gövde boşluğudur. İçinde sindirim kanalının büyük kısmı, karaciğer, safra kesesi, pankreas, dalak, böbrekler, sürrenaller ve büyük damarlar bulunur. Boşluğun içini örten seröz zar peritondur; karın anatomisinin yarısı bu zarın hangi organı sardığı, hangisinin arkasından geçtiği sorusudur.
Yüzey haritası iki biçimde çizilir. Klinik dilde göbekten geçen bir yatay ve bir dikey çizgiyle dört kadran; anatomi dersinde iki yatay ve iki dikey düzlemle dokuz bölge. Dokuz bölgenin yatay düzlemleri planum subcostale (onuncu kıkırdak kostaların alt kenarı) ve planum intertuberculare (tuberculum iliacum'lar), dikey düzlemleri midklaviküler hatlardır. Sınavın en sevdiği düzlem bu ikisi değil, planum transpyloricum'dur: L1 hizasından geçer ve pylorus, pancreas boynu, duodenum'un ikinci kısmının üst ucu, sol böbrek hilumu ve a. mesenterica superior'un çıkışı aynı düzleme dizilir. "L1 seviyesinde hangisi bulunmaz" sorusu bu düzlemi bilene kolay, bilmeyene kuradır.
Duvarın duyusu da bir cetvel ister. Ksifoid hizası T7, göbek T10, kasık kıvrımının hemen üstü L1 dermatomudur. Göbeğin T10 olması apandisit ağrısının neden göbek çevresinde başladığını açıklar: appendix orta bağırsak organıdır, visseral ağrısı T10 sempatik seviyesine yansır; iltihap parietal peritona ulaşınca ağrı sağ alt kadrana yerleşir. Bu tek örnek, karın anatomisinde duvar, organ ve sinirin nasıl tek soruda birleştiğini gösterir.
Ayrım 1: Karın duvarında Camper mı Scarpa mı, linea arcuata'nın üstü mü altı mı?
Karın ön duvarı dıştan içe deri, yüzeysel fasyanın yağlı tabakası (Camper), yüzeysel fasyanın zar tabakası (Scarpa), m. obliquus externus abdominis, m. obliquus internus abdominis, m. transversus abdominis, fascia transversalis, ekstraperitoneal yağ ve parietal peritondan oluşur. Sınav bu dokuz katmanı liste olarak sormaz; iki fasyayı ve rectus kılıfının iki yarısını ayırt ettirir.
Camper ile Scarpa'nın farkı yağdan ibaret değildir. Scarpa fasyası zar biçimindedir, lig. inguinale'nin hemen altında uyluğun fascia lata'sına yapışır; perineye doğru ise yapışmadan devam eder ve orada Colles fasyası adını alır. Bu tek yapışma çizgisi, yüzeysel fasya altında biriken sıvının uyluğa inmeyip perineye ve karın duvarına yayılmasını açıklar. Soru kalıbı da budur: "Bu sıvı hangi bölgeye yayılmaz?" Cevap uyluktur ve gerekçe Scarpa'nın fascia lata'ya yapıştığı çizgidir.
Üç yassı kasın lif yönü için sınıfta hep aynı hareketi yaptırırım: iki elinizi pantolonunuzun ön ceplerine sokun. Parmaklarınızın yönü m. obliquus externus'un lif yönüdür; yukarı-lateralden aşağı-mediale. M. obliquus internus tam tersine, m. transversus ise adı gibi yataydır. Üçünün aponevrozları orta hatta linea alba'da birleşir ve yolda m. rectus abdominis'i sararak rectus kılıfını yapar.
Rectus kılıfının kuralı linea arcuata'ya bağlıdır. Göbek ile symphysis arasındaki bu çizginin üstünde m. obliquus internus'un aponevrozu ikiye ayrılır: bir yaprak rectus'un önüne externus'la, bir yaprak arkasına transversus'la gider; kılıfın arka yaprağı vardır. Çizginin altında üç kasın aponevrozunun tamamı rectus'un önünden geçer; kasın arkasında yalnız fascia transversalis kalır. A. epigastrica inferior kılıfa tam bu çizgide, arkadan girer. "Linea arcuata'nın altında m. rectus abdominis'in arkasında hangi yapı bulunur" sorusunun cevabı bu yüzden fascia transversalis'tir, aponevroz değil.
Duvarın siniri T7-T12 interkostal ve subkostal sinirlerle L1'in iki dalıdır: n. iliohypogastricus ve n. ilioinguinalis. İkisi de m. obliquus internus ile transversus arasında ilerler; ilioinguinalis kanala girip anulus superficialis'ten çıkan tek sinirdir. Onu bir sonraki ayrımda tekrar göreceğiz.
Ayrım 2: İnguinal kanalda direkt mi indirekt mi, a. epigastrica inferior'un hangi yanı?
İnguinal kanal (canalis inguinalis), karın ön duvarının alt kısmında lig. inguinale'nin medial yarısının üstünde uzanan, erkekte funiculus spermaticus'u, kadında lig. teres uteri'yi taşıyan oblik geçittir. Derin ağzı anulus inguinalis profundus fascia transversalis'te, lig. inguinale'nin orta noktasının hemen üstünde ve a. epigastrica inferior'un lateralinde açılır. Yüzeysel ağzı anulus inguinalis superficialis m. obliquus externus aponevrozunda, tuberculum pubicum'un üst-lateralindedir. Kanal derin halkadan yüzeysel halkaya doğru aşağı ve mediale iner.
Kanalın dört duvarını öğrenci genellikle ezberler ve iki hafta sonra karıştırır. Karıştırmamanın yolu duvarları katmanlardan türetmektir. Ön duvar en dıştaki kas olan m. obliquus externus'un aponevrozudur; lateral üçte birinde m. obliquus internus'un lifleri de öne katılır. Arka duvar en içteki katman olan fascia transversalis'tir; medial kısmında internus ile transversus'un birleşen tendonu, falx inguinalis, arka duvarı güçlendirir. Tavan, ortadaki iki kasın, internus ve transversus'un kanal üzerinden mediale kavislenen lifleridir. Taban lig. inguinale'nin oluk biçimli üst yüzü ve medialde lig. lacunare'dir. Dört duvar, dört katmanın kanala düşen payıdır; liste değil, kesittir.
Kanaldan geçenler için sınav bir tuzak saklar. Funiculus spermaticus derin halkadan girer; n. ilioinguinalis derin halkadan girmez. Kanala ön duvardan, internus'un liflerini delerek katılır ve yüzeysel halkadan funiculus'un yanında çıkar. "Anulus inguinalis profundus'tan geçmeyen yapı hangisidir" sorusunun cevabı budur. Funiculus'un içinde ductus deferens, a. testicularis, a. ductus deferentis, a. cremasterica, plexus pampiniformis, n. genitofemoralis'in r. genitalis'i, otonom lifler ve lenf damarları vardır. Funiculus'un üç kılıfı da üç katmandan türer: fascia spermatica externa externus aponevrozundan, m. cremaster ve fascia cremasterica internus'tan, fascia spermatica interna fascia transversalis'ten. M. transversus abdominis kordona katman vermez; "hangi kastan kılıf gelmez" sorusunun cevabı odur.
Şimdi tahtadaki üçgene dönelim. Hesselbach üçgeninin lateral kenarı a. epigastrica inferior, medial kenarı m. rectus abdominis'in lateral kenarı, alt kenarı lig. inguinale'dir. Direkt inguinal herni bu üçgenden, yani arterin medialinden karın duvarını doğrudan iter; kanala yandan girer, derin halkayı kullanmaz. İndirekt inguinal herni derin halkadan, yani arterin lateralinden kanala girer, kanalı boydan boya geçer ve skrotuma inebilir; zemininde açık kalmış processus vaginalis vardır. Femoral herni ise inguinal kanalla ilgili değildir: lig. inguinale'nin altından, canalis femoralis'ten geçer ve tuberculum pubicum'un alt-lateralinde belirir. Sınav bu üçünü tek bir çizgiyle ayırır: arterin lateralinden çıkan indirekt, medialinden çıkan direkt, ligamentin altından çıkan femoral.
Ayrım 3: Hangi organ intraperitoneal, hangisi retroperitoneal?
Periton, karın duvarını içten döşeyen (parietal) ve organların üstüne atlayan (visseral) seröz zardır; bir organ mezosuyla asılı ve her yanı peritonla sarılıysa intraperitoneal, arka duvara yapışıp yalnız ön yüzü peritonla örtülüyse retroperitoneal sayılır. Sınavın sorduğu ayrım bu ikisi arasında değil, retroperitonealin iki türü arasındadır. Böbrekler, üreterler, sürrenaller, aorta abdominalis ve v. cava inferior baştan beri peritonun arkasındadır; bunlar primer retroperitonealdir. Duodenum'un ikinci, üçüncü ve dördüncü kısımları, pancreas'ın cauda dışındaki tamamı, colon ascendens ve colon descendens ise embriyoda mezosuyla asılıyken sonradan arka duvara yapışmıştır; bunlar sekonder retroperitonealdir. "Hangisi sekonder retroperitonealdir" sorusunda mide, jejunum, ileum, colon transversum, sigmoid ve dalak seçeneklerinin hepsi intraperitoneal olduğu için elenir; doğru cevap her zaman duodenum-pancreas-ascendens-descendens dörtlüsünden biridir.
Bu dörtlüyü ezberlemenin en kısa yolu embriyolojidir: orta hatta asılı bağırsak döner, dönüşün sonunda duvara yaslanan parçaların mezosu erir. Duodenum'un ilk birkaç santimi ile pancreas'ın cauda'sı bu kuralı bozar; ilki intraperitoneal kalır, ikincisi lig. splenorenale içinde dalağın hilumuna uzanır. SMT Anatomi'nin embriyoloji destekli periton e-kitabı tam bu dönüşü çizim çizim izler; peritonu döner bağırsakla birlikte öğrenen öğrenci listeyi ezberlemez, türetir.
Bursa omentalis'in tek kapısı foramen epiploicum'dur ve dört sınırı sınavın klasik sorusudur. Önde lig. hepatoduodenale, arkada v. cava inferior, üstte karaciğerin lobus caudatus'u, altta duodenum'un pars superior'u. Lig. hepatoduodenale'nin içinde önde-sağda ductus choledochus, önde-solda a. hepatica propria, arkada v. portae hepatis vardır. Parmağı foramen'e sokup ligamenti sıkan cerrah karaciğere gelen kanı geçici olarak keser; sınav bu manevrayı "hangi damarlar sıkışır" diye sorar ve cevap a. hepatica propria ile v. portae'dir, v. cava inferior değil, çünkü o ligamentin arkasında kalır.
Peritonun pelvise inen çıkmazlarını, Douglas boşluğunu ve linea pectinata farkını pelvis yazısında anlattım; burada tekrar etmeyeceğim. Karın kısmında bilinmesi gereken üç mezo mesenterium, mesocolon transversum ve mesocolon sigmoideum'dur. Mesenterium'un kökü flexura duodenojejunalis'ten art. sacroiliaca dextra'ya uzanır ve yolda duodenum'un üçüncü kısmını, aorta'yı, v. cava inferior'u ve sağ üreteri çaprazlar. Sınav "mesenterium kökünün çaprazlamadığı yapı" diye sorduğunda, cevap sol üreterdir.
Ayrım 4: Bu organ ön bağırsak mı, orta bağırsak mı, son bağırsak mı?
Karın organlarının arteri, sinir seviyesi, lenf yolu ve ağrı yansıma yeri tek bir soruyla belirlenir: organ embriyoda ön, orta ya da son bağırsağın hangisinden gelişti? Ön bağırsak truncus coeliacus'tan (T12 hizası), orta bağırsak a. mesenterica superior'dan (L1), son bağırsak a. mesenterica inferior'dan (L3) beslenir. İki sınır yapısı ezberin tamamıdır. Ön ile orta bağırsağın sınırı papilla duodeni major'dur; papillanın proksimali ön, distali orta bağırsaktır. Orta ile son bağırsağın sınırı colon transversum'un proksimal üçte ikisi ile distal üçte biri arasındadır.
Bu iki sınır bilinince tablo kendiliğinden dolar. Ön bağırsak: özofagusun karın parçası, mide, duodenum'un papillaya kadar olan kısmı, karaciğer, safra yolları, pancreas ve dalak. Dalak bağırsak türevi olmasa da mesogastrium dorsale içinde geliştiği için coeliacus'tan beslenir ve ön bağırsağın sofrasına oturur. Orta bağırsak: duodenum'un papilladan sonrası, jejunum, ileum, caecum, appendix, colon ascendens ve transversum'un proksimal üçte ikisi. Son bağırsak: transversum'un distal üçte biri, colon descendens, sigmoid ve rectum'un üst kısmı.
Sinir ve ağrı da aynı sınırı izler. Parasempatik lif ön ve orta bağırsağa n. vagus'tan, son bağırsağa nn. splanchnici pelvici'den (S2-S4) gelir; vagus'un alanı colon transversum'un üçte ikisinde biter. Visseral ağrı ön bağırsakta epigastrium'a, orta bağırsakta göbek çevresine, son bağırsakta hipogastrium'a yansır; göbeğin T10 dermatomu ile orta bağırsağın T10 sempatik seviyesi burada birbirini bulur. Sempatik yolun ganglionlarını da aynı üçlüye asın: n. splanchnicus major (T5-T9) ganglion coeliacum'a, minor (T10-T11) ganglion aorticorenale ve mesentericum superius'a, lumbal splanknikler ganglion mesentericum inferius'a.
Üç arter birbirine iki köprüyle bağlıdır ve sınav köprüleri sorar. Coeliacus ile mesenterica superior'u aa. pancreaticoduodenales (superior ve inferior) bağlar; mesenterica superior ile inferior'u colon boyunca uzanan a. marginalis (Drummond) ve daha merkezî Riolan arkı bağlar. Köprülerin en zayıf noktası iki alanın sınırıdır: flexura coli sinistra, iki ana arterin en uzağında kaldığı için kan akımı düşünce ilk zarar gören segmenttir. Truncus coeliacus'un üç dalını da bu arada tekrar edin: a. gastrica sinistra, a. hepatica communis, a. splenica. Sınav dördüncü bir dal uydurup seçeneğe koyar; a. gastrica dextra hepatica'nın, a. gastroomentalis sinistra splenica'nın dalıdır, truncus'un değil.
Ayrım 5: Bu ven portal sisteme mi, kaval sisteme mi dökülür?
Karın organlarının venöz kanı iki ayrı sisteme gider: sindirim kanalı, pancreas ve dalağın kanı v. portae hepatis ile önce karaciğere, karın duvarı, böbrekler, sürrenaller ve gonadların kanı v. cava inferior ile doğrudan kalbe döner. V. portae, pancreas boynunun arkasında v. mesenterica superior ile v. splenica'nın birleşmesinden oluşur; v. mesenterica inferior çoğunlukla v. splenica'ya dökülür. Portal sistemin kapağı yoktur; bu ayrıntı basınç arttığında kanın neden geriye, anastomoz noktalarına doğru aktığını açıklar.
İki sistemin dört buluşma yeri portokaval anastomozlardır ve her biri sınavda bir klinik tabloyla eşleşir. Özofagusun alt ucunda v. gastrica sinistra'nın özofagus dalları azygos sistemine katılan vv. oesophageales ile buluşur; özofagus varisinin anatomisi budur. Rektumda v. rectalis superior (portal) ile v. rectalis media ve inferior (kaval) buluşur; linea pectinata'nın iki yanı olarak pelvis yazısında anlattım. Göbek çevresinde lig. teres hepatis boyunca ilerleyen vv. paraumbilicales, karın duvarının vv. epigastricae'siyle buluşur; göbekten ışın gibi yayılan venler bu anastomozun görünür hâlidir. Retroperitoneal alanda colon ascendens ve descendens'in venleri vv. lumbales ve v. renalis'le buluşur; bu dördüncü anastomoz en az görünen, en çok unutulan olandır.
Sınav çoğunlukla dört anastomozun birini verip karşılığını ister: "V. gastrica sinistra hangi kaval venle anastomoz yapar" ya da "Caput medusae'de genişleyen venler hangi anastomoza aittir." Tek bir tuzak vardır: v. rectalis inferior'un v. pudenda interna yoluyla v. iliaca interna'ya döküldüğünü, yani kaval sistemde olduğunu unutmayın. Portal sistemin karın dışına taşan tek dalı yoktur; anastomozlar hep sınırda kurulur.
Ayrım 6: Arka duvarda sağ mı, sol mu?
Karın arka duvarında böbrek, sürrenal, gonad damarları ve plexus lumbalis vardır ve bu bölgenin bütün soruları sağ-sol farkı üzerinedir. Sağ böbrek karaciğerin altında kaldığı için soldan biraz aşağıdadır; sol böbreğin hilumu L1 planum transpyloricum'dadır. Sol v. renalis sağdan daha uzundur, aorta'nın önünden ve a. mesenterica superior'un altından geçerek v. cava inferior'a ulaşır; iki arter arasında sıkışma anatomisi bu seyirden doğar. Sağ v. renalis kısa, tek başına ve doğrudan cava'ya gider.
Gonad venleri bu farkı en sık sorulan biçimiyle taşır. Sağ v. testicularis ya da v. ovarica doğrudan v. cava inferior'a, sol taraftaki v. renalis sinistra'ya dökülür. Sürrenal venleri aynı deseni izler: sağ v. suprarenalis cava'ya, sol v. suprarenalis v. renalis sinistra'ya. Arterler için böyle bir asimetri yoktur; aa. testiculares ve ovaricae iki yanda da aorta'dan, aa. suprarenales üç kaynaktan (a. phrenica inferior, aorta, a. renalis) gelir. Sınav "sol v. testicularis nereye dökülür" diye sorduğunda cevap v. renalis sinistra'dır ve aynı soruda "sağ" deseydi cevap değişirdi; şıkları okumadan önce soru kökündeki tarafı işaretlemeyi öğrencilerime bu yüzden alışkanlık yaptırırım.
Üreter arka duvar boyunca m. psoas major'un önünden iner ve üç yerde daralır: pelvis renalis ile birleştiği yerde, linea terminalis'te a. iliaca'yı çaprazladığı yerde ve mesane duvarına girdiği yerde. Üç darlık taşın takıldığı üç noktadır; sınav "en dar yer" ya da "ikinci darlık hangi yapıyla ilişkili" diye sorar. Plexus lumbalis ise m. psoas major'un içinde kurulur ve dalları kasın üç kenarından çıkar: n. genitofemoralis kasın ön yüzünü delerek, n. femoralis psoas ile iliacus arasındaki oluktan, n. obturatorius medial kenarından, n. cutaneus femoris lateralis lateral kenarından. Bu dört sinirin uyluktaki kaderini alt ekstremite yazısında anlattım; burada yalnız "psoas'ın hangi kenarı" sorusunu bilmek yeter. Diyaframın üç deliğinden karına inen yapıları da toraks yazısı taşıyor; T8, T10 ve T12'yi oradan alın.
Sınav karın anatomisinden ne sorar?
TUS karın anatomisini üç kalıpta sorar. Birinci kalıp çizgi sorusudur: "A. epigastrica inferior'un medialinden geçen herni", "linea arcuata'nın altında rectus'un arkasındaki yapı", "papilla duodeni major'un distalini besleyen arter." İkinci kalıp sınıflama sorusudur: "Hangisi sekonder retroperitonealdir", "hangisi portokaval anastomoz değildir", "foramen epiploicum'un arka sınırı." Üçüncü kalıp taraf sorusudur: "Sol v. suprarenalis nereye dökülür", "hangi böbrek daha aşağıdadır." Üç kalıp da bu yazıdaki altı ayrımın birine oturur; TUS anatomi rehberindeki çalışma düzeninde karın, ayrım sorularının en yoğun olduğu bölge olarak ayrı bir gün ister.
Fakülte sınavı aynı bölgeyi daha geniş sorar: karın kaslarının origo-insertio'su, rectus kılıfının iki yarısı, inguinal kanalın dört duvarı, peritonun ligamentleri ve mide-duodenum-pancreas'ın komşulukları. Tıp 1-2 kurullarında karın, sindirim ve ürogenital sistemin bir parçası olarak gelir; tıp 1-2 sindirim ve ürogenital paketi bu kurulu peritonun dönüşünden böbreğin komşuluklarına kadar bu sırayla anlatır. Fizyoterapi öğrencisi için karın, gövde stabilizasyonu bölgesidir; m. transversus abdominis'in yatay lifleri ve m. quadratus lumborum'un on ikinci kostayla ilişkisi sınavın ana damarıdır.
"Karın anatomisi pdf" ve BT anatomisi arayanlara
Karın anatomisi PDF arayan öğrencinin aslında istediği, katmanları ve kanalı çizimle gösteren bir kaynaktır; bunun için önce elinizdeki atlasın karın duvarı kesitini açın, atlas kullanma yazısında anlattığım gibi çizimi kapatıp katmanları kendiniz sıralayın. Türkçe ve açık erişimli bir başlangıç noktası isteyen için karın duvarını katman katman ve inguinal bölgeyi cerrahi gözle anlatan Karın Duvarı Anatomisi yazısının PDF'i işe yarar; cerrahi ağırlıklıdır, sınav için bu yazıdaki ayrım sorularıyla birlikte okunmalıdır.
BT kesitinde karın, aksiyel düzlemde L1'den okunur. Planum transpyloricum kesitinde önde mide antrumu ve pylorus, ortada pancreas boynu ve onun arkasında v. mesenterica superior ile v. splenica'nın birleşme yeri, arkada solda böbrek hilumu, orta hatta aorta ve sağında v. cava inferior görülür. Bu tek kesiti dört yapıyla tanımayı öğrenen öğrenci, sınavın "kesitte ok ile gösterilen yapı" sorusunda seviyeyi kestirip yapıyı türetir.
Altı ayrımı bir haftada nasıl oturtursunuz?
Altı ayrım altı karttır. Her kartın önüne çizgiyi, arkasına iki tarafı yazın: "a. epigastrica inferior" kartının arkasında "lateral: indirekt, derin halka; medial: direkt, Hesselbach" yazsın. Çalışma kartları yazısındaki aralıklı tekrar ritmiyle altı kartı birinci, üçüncü ve yedinci gün çevirin. İkinci turda kartın arkasına o ayrımın klasik soru kalıbını ekleyin; üçüncü turda kartı kapatıp ayrımı boş kâğıda çizin. İnguinal kanal kartı için çizim zorunludur: lig. inguinale, iki halka, arter ve üçgen. Tahtaya çizemediğiniz ayrımı sınavda türetemezsiniz.
Her ayrımın anlatımını bir kez de dinlemek isteyen öğrenci için ücretsiz demo paketinde karın anlatımının yöntemi görülür; TUS paketinde karın duvarı, periton ve arka duvar, buradaki sırayla ve her ayrımın sınav kalıbıyla birlikte işlenir. Karın, listeyle çalışıldığında en uzun bölgedir; ayrımla çalışıldığında altı çizgiye iner.
Sık Sorulan Sorular
İnguinal kanal nedir, sınırları nelerdir?
İnguinal kanal, karın ön duvarının alt kısmında lig. inguinale'nin medial yarısı üzerinde derin halkadan yüzeysel halkaya doğru aşağı ve mediale uzanan oblik geçittir. Ön duvarı m. obliquus externus aponevrozu (lateralde internus lifleri eklenir), arka duvarı fascia transversalis (medialde falx inguinalis), tavanı m. obliquus internus ile m. transversus abdominis'in kavisli lifleri, tabanı lig. inguinale ve lig. lacunare'dir.
İnguinal kanaldan hangi yapılar geçer?
Erkekte funiculus spermaticus (ductus deferens, a. testicularis, a. ductus deferentis, a. cremasterica, plexus pampiniformis, n. genitofemoralis'in r. genitalis'i, otonom lifler ve lenf damarları), kadında lig. teres uteri kanaldan geçer. N. ilioinguinalis her iki cinste kanalın içinde ilerler; derin halkadan girmez, ön duvardan katılıp yüzeysel halkadan çıkar.
Karın kasları nelerdir?
Karın ön-yan duvarında beş çift kas vardır: orta hatta m. rectus abdominis ve küçük m. pyramidalis, yanda dıştan içe m. obliquus externus abdominis, m. obliquus internus abdominis ve m. transversus abdominis. Arka duvarda m. psoas major, m. quadratus lumborum ve m. iliacus bulunur. Ön-yan kasları T7-T12 interkostal ve subkostal sinirler ile L1'den gelen n. iliohypogastricus ve n. ilioinguinalis uyarır.
Hangi organlar retroperitonealdir?
Böbrekler, üreterler, sürrenaller, aorta abdominalis ve v. cava inferior primer retroperitonealdir; duodenum'un ikinci-üçüncü-dördüncü kısımları, pancreas (cauda dışında), colon ascendens ve colon descendens ise embriyoda intraperitoneal iken sonradan arka duvara yapıştığı için sekonder retroperitonealdir. Mide, jejunum, ileum, colon transversum, sigmoid, dalak ve karaciğerin büyük kısmı intraperitonealdir.